11

SU

Sayfa 111

Su ve
Kimyası

SU

Herkes "kahve %98,75 su" gibi bir şey duymuştur, ancak çok az insan su kimyasının diğer %1,25'in bileşimini ne kadar etkilediğinin farkındadır. Kahvenizden en iyi şekilde yararlanmak için suyun nötr veya nötre yakın pH değerine ve uygun sertlik, alkalinite ve toplam çözünmüş katı (TDS) seviyelerine sahip olması gerekir.

TDS
2 mikrondan küçük tüm maddelerin bir hacim su içinde dağılmış içeriği. Mg / L veya ppm olarak ölçülür.
Sertlik
Çözünmüş kalsiyum ve magnezyum iyonlarının ölçüsüdür. Mg/L veya galon başına düşen granül olarak ölçülebilir.
pH
Hidrojen iyonlarının konsantrasyonundan türetilmiş bir asitlik ölçüsüdür; 7.0 nötr değerdir.
Asit
PH değeri 7,0'dan düşük olan çözeltidir.
Alkalin
PH değeri 7,0'dan yüksek olan çözeltidir.
Alkalinite/Alkalilik
Bir çözeltinin asitleri tamponlama yeteneği. mg / L olarak ölçülür.

Suyun kimyasını tanımlayan ölçüler, karmaşık görülebilir. Basitleştirmek için birçok ölçü birimini dışarda bırakabiliriz. TDS, sertlik ve alkalinite ölçümlerini mg/L cinsinden yapabiliriz.

Sayfa 112

Terminoloji

TERMİNOLOJİ

Alkalinite ve alkalin terimleri aynı anlama gelmez. Alkalin, pH değeri 7,01 ve 14 arasındaki çözeltiyi ifade eder. Alkalinite ise bir çözeltinin asitleri tamponlama yeteneği ya da çözeltinin daha asidik olmaya karşı gösterdiği direnci ifade eder.

Sertlik ve alkalinite arasındaki ilişkiyi de açıklamamız gerekir. Sertlik, çözünmüş pozitif yüklü kalsiyum ve magnezyum iyonlarından elde edilir. Alkalinite ise, negatif yüklü karbonat ve bikarbonattan elde edilir.

Kalsiyum karbonat gibi bir bileşik, hem sertliğe hem de alkaliniteye katkıda bulunur. Çünkü kalsiyum (sertlik) ve karbonat (alkalinite) barındırır. Diğer taraftan, sodyum bikarbonat alkaliniteye etkide bulunurken, sertliğe etki etmez.

Genel su yumuşatıcıları şöyle çalışır: sudaki kalsiyumu sodyuma çevirir. Bu sertliği düşürür fakat alkaliniteyi etkilemez. Tartar oluşumu, sert su ısıtıldığında kalsiyum karbonatın çökelmesinden kaynaklanır. Bu çökelti suyun sertlik ve alkalinitesini düşürür. Uzun vadede, tartarlar espresso makinenize ciddi ölçüde zarar verebilir. Kısa vadede ise vana ve boruların tıkanmasına sebep olabilir; ısı eşanjörü kısıtlayıcıları ve jiklörlerin kullanılmaz hale gelmesine sebep olur. Espresso makinesi üreticileri, makineleri korumak için arıtma kullanılmasını tavsiye ederler. Arıtma sistemi makinenizi koruyacaktır fakat espressonuzu mahvedebilir.

Sayfa 113

Demleme
Suyu

DEMLEME SUYU STANDARTLARI

70 mg/L üzerindeki sertlik, tipik bir buhar kazanının sıcaklığında tartar yaratacaktır. Su kalitesini düşürmeden kazanı korumanın tek yolu, farklı sertlikteki sularla espresso makinesini besleyen iki ayrı hat kurmaktır.

Su Kimyası Kahvenin Lezzetini Nasıl Etkiler?

Basitçe söylemek gerekirse, demleme suyunda hâlihazırda çözülmüş olan madde ne kadar azsa, su, kahveden o kadar çok madde çözecektir. TDS seviyeleri çok yüksekse, su daha zayıf bir çözücüdür ve kahveden yeterince çözünürü ekstrakte etmeyecektir. TDS'i yüksek suyla demlenmiş olan kahve, soluk ve bulanık bir tat verecektir. Çok düşük TDS'e sahip su keskin ve yavan tatlar verir ve çoğunlukla aşırı parlaklığa yol açar.

Sert su, kahvenin potansiyel kalitesini düşürmez. Kahve makinesini besleyen su sert olsa bile, asıl demleme suyu sert olmayacaktır çünkü sertliğin büyük kısmı demleme sıcaklığında tortu olarak çökecektir. Maalesef çökelti ısı şarjörlerine, akış sınırlayıcılarına, akış ölçerlere, vanalara, ısıtıcılara ve bunlara bağlı neredeyse bütün parçalara zarar verebilir ya da performansını düşürebilir.

Alkalin su ya da yüksek alkaliniteli su soluk, kireçli ve yavan bir kahve tatmanıza yol açar. Yüksek alkaliniteli su kahve asiditesini nötürleyerek daha az asitli bir kahve tatmanıza yol açar. Eğer çok düşükse, kahve parlak ve asidik olur. Asitli su, parlak ve dengesiz kahve yaratır. Asidik su ve alkalinitesi düşük su potansiyel olarak kazanın kireçlenmesine yol açar.

Sayfa 114

Suyu
Arıtma

SUYU ARITMA

Su ölçüm kitleri kullanarak suyunuzun kimyası hakkında bilgi edinebilirsiniz. Suyunuzu arıtmak için şu opsiyonları deneyebilirsiniz.

Karbon Filtreleme

Suyun kokusu ve tadını iyileştirir ama TDS ve sertlik üzerinde dikkate değer bir etki göstermez. Arıtmanın ilk aşaması olarak, her kafede olması gerekir.

Ters Ozmos

TDS, sertlik ve alkalinitenin %90'ı kadarını ortadan kaldırır. Doğrudan TO edilmiş su espresso, çay ve filtre kahve için çok saftır. Bu nedenle, bu su her zaman minerali arttırılmış karbon filtreli suyla karıştırılmalı ya da yeniden mineralize edilerek kullanılmalıdır. TO sistemleri pahalıdır ve çok fazla su harcar ama bakım maliyeti düşüktür.

TDS ya da sertliği çok yüksek olan su, önceden arıtılmalıdır yoksa TO'daki membranları tıkayacaktır.

Ters ozmos (RO) su arıtma sistemi
Sayfa 115

İyon
Reçineleri

İYON DEĞİŞTİRME REÇİNELERİ

Birçok farklı çeşidi bulunur: yumuşatıcılar, dealkalinize ediciler ve deiyonize ediciler.

Dealkalinize Ediciler
Karbonat ve bikarbonatı klorit ya da hidroksille değiştirir. Bu da, sertlik ya da mineral içeriğine zarar vermeden, alkaliniteyi düşürür.
Yumuşatıcılar
Sertliği düşürmek için kalsiyum iyonlarını, sodyum iyonlarıyla değiştirir. Yumuşatıcılar, espresso makinelerini tortu birikintilerinden korur. Tamamen yumuşatılmış sert su, espresso yapımı için önerilmez. Çünkü partiküllerin ıslanmasını engeller. Espressonun, süzülme süresini uzatır ve akış süresini kısaltmak için partiküllerin kalın öğütülmesini gerektirir. Yumuşatıcının ürettiği sodyum bikarbonat partiküllerin birbirine yapışmasına/tutunmasına yol açar ve düzensiz ve eşit olmayan akışa sebep olur. Eğer yumuşatma yapılması gerekiyorsa, yumuşatılmış su, zengin mineralli karbon filtreli suyla karıştırılmalıdır ya da remineralizelendirilmelidir. Sertliği 80 mg/L'den az olan yumuşatılmış suyun kullanılması önerilmez.
Deiyonize ve Demineralize Ediciler
Bir anyon reçine değişim yatağı ve bir katyon yatağı kullanarak saf ya da neredeyse saf iyonsuz su üretir. TO gibi her zaman minerali arttırılmış karbon filtreli suyla karıştırılmalı ya da yeniden mineralize edilerek kullanılmalıdır.
Remineralize Ediciler
TDS, alkalinite ve sertliğin kombinasyonunu artırmak için suya mineral eklemektir.
Sayfa 116

Kireç
Çözme

SUYU ARITMA

Suyunuzun nasıl arıtılacağını seçmeden önce, suyunuzun analiz edilmesi gerekir. Eğer kafenizdeki suyun sertlik, alkalinite ve TDS değeri makulse sadece karbon ve tortu filtresi yeterlidir. Bütün arıtma sistemleri bu iki filtreyi mutlaka barındırmalıdır. Eğer suyunuzun TDS'i çok yüksek ama sertlik ve alkalinitesi makul ise o zaman karbonla filtrelendirilmiş su, TO ya da deiyonize edilmiş suyla karıştırılabilir. Eğer oran iyiyse ama değerler çok düşükse remineralizer kullanın. Eğer sertlik ve alkalinite değeri dengesizse, sudaki neredeyse bütün iyonları çıkarmak ve remineralizer kullanarak suyun kimyasını dengelemek için suyunuz, ters ozmos ya da deiyonize işlemi ister.

KİREÇ ÇÖZME

Makinenizde jiklörler veya ısı eşanjörü sınırlayıcıları varsa, bu ağızları, kireçlenmeyi önlemek için birkaç ayda bir inceleyin.

Herhangi bir kireçlenme tespit ederseniz, ağızları kolayca değiştirebilirsiniz. Bu ağızların kireçlenmesi veya arızalanması yararlı bir erken uyarı sistemi olabilir ve su sertliğinin çok yüksek olduğunun potansiyel bir göstergesi olarak dikkate alınmalıdır. Örneğin, bir grup başlığından gelen düşük akış hızları kireçten dolayı tıkandığını gösterebilir. Makinenizde ciddi bir kireçlenme sorunu varsa, parçalara ayrılması ve kireçten arındırılması gerekir. Kireç çözme biraz zordur; parçaların pul pul dökülmesini ve ardından bu parçaların paslanmasına yol açabilir.

Sayfa 117

Claris &
Ozmos

CLARIS

Bu özel sistem sudan kireç ve suyun tadını ve kokusunu etkileyen, kirletici zararlı maddelerin atımını sağlarken özellikle espresso için ihtiyaç duyulan özel sertlik oranının elde edilmesini sağlar. Claris, aşağıdaki maddelerin ve etkenlerin kontrol altına alınmasını sağlar.

  • Aromayı ve tadı etkileyen klor
  • Kullanılan kahve miktarını ve tadı etkileyen yüksek ya da düşük TDS
  • Kahve yüzeyinde yağ tabakasına neden olan yüksek sertlik
  • Ekipmanlarda kireç oluşumu ve korozyona neden olan yüksek sertlik
  • Ekipmanlarda çizik ve tıkanıklık yaratan kirler
  • Zararlı kistler ve bakteriler
Claris su filtresi kartuşu
OZMOS

Canlılarda hayati koşulların devamı için kimyasal tepkimelerin gerçekleşmesi gerekir. Enzimlerin çalışması dâhil olmak üzere suyun canlılar için önemi çok büyüktür. Susuz bir hayat ve canlılık düşünülemez. İşte canlılığın olduğu her yerde su varsa bu suyun sürekli hareket etmesi gerekir. Suyun akışkan özelliğinden dolayı su molekülleri birbiri üzerinden kayarak boşluğa doğru, yer çekiminin de etkisiyle hareket eder. Bu iş için enerji gerekmez. Böylece canlılık, temel ihtiyacı olan suya kolaylıkla ulaşır. Ozmos en çok, canlılarda hücre zarından su geçişinde gerçekleşir.

Eğer ozmos olayı olmasaydı ihtiyaç duyulan bölgelere su taşımak ve su dengesini korumak için çok fazla enerji harcamamız gerekirdi. Bu da hayatı çok daha zor kılardı. Bu nedenle ozmos ne işe yarar diye sorarken bütün bunları göz önünde bulundurmakta fayda vardır.