03

KAVURMA VE
PROFİL OLUŞTURMA

Sayfa 43

Kavurma
Makineleri &
Tambur
Kavurma

KAVURMA MAKİNELERİ

Yeşil kahve çekirdekleri tüketileceği yerde kavrulursa daha iyi olur. Çünkü kavrulan kahve çekirdeklerinin 1 ay içerisinde tüketilmesi en iyi sonucu verecektir.

Kavurma yöntemleri ve makineleri değişkenlik gösterebilir, ancak en sık kullanılan iki makine türü tamburlu kavurucular ve sıcak hava veya akışkan yataklı kavurucalardır.

Sayfa 43 — Kavurma makinesi şeması
  1. Tambur Kavurma Makineleri (Drum Roasters)

    20. yüzyılın başlarında icat edilen tamburlu kavurucular, daha düşük hızlarda kavurma yapabildikleri için kavurucular arasında popülerdir. Metal bir tambur bir alevin üzerinde döner ve kahve çekirdeklerini sürekli olarak hareket ettirerek kavurmaya yardımcı olmak için işlem yapar.

    Kavurma makinesi gaz alevini ve dolayısıyla tambura uygulanan ısıyı kontrol edebilir ve ayrıca ısının kahveye ne kadar hızlı aktarıldığını ayıran tamburdaki hava akışını da kontrol edebilir.

    Tamburlu kavurma makineleri farklı boyutlarda olabilir; en büyüğü parti başına yaklaşık 500 kg'a kadar kavurabilir.

Sayfa 44

Akışkan Yataklı
& Teğet
Kavurma

  1. Akışkan Yataklı Kavurma Makineleri (Fluid-Bed Roasters)

    1970'lerde Michael Sivetz tarafından icat edilen akışkan yataklı kavurucular, makineye sıcak hava jetleri vasıtasıyla sıcak hava pompalayarak çekirdekleri döndürür ve ısıtır. Kavurma süreleri tamburlu kavurma makinelerine göre önemli ölçüde daha kısadır. Daha yüksek hava hacmi ısıyı kahveye daha hızlı iletir, bu da bu kavurma işleminin tamburlu kavurmadan daha hızlı gerçekleşeceği anlamına gelir.

Sayfa 44 — Akışkan Yataklı Kavurma şeması
  1. Teğet Kavurma Makineleri (Tangential Roasters)

    Probat adlı bir şirket tarafından inşa edilen teğetsel kavurucular, büyük tamburlu kavurma makinelerine benzer, ancak ısıtma sırasında kahveyi eşit şekilde karıştırmak için dâhili küreklere sahiptir. Bu da daha büyük bir partinin homojen bir şekilde kavrulmasına olanak tanır. Kapasite, çok büyük bir tamburlu kavurma makinesinden daha büyük değildir, ancak bu makine daha yüksek kavurma hızlarına ulaşabilir.

Sayfa 44 — Teğet Kavurma Makinesi
Sayfa 45

Santrifüjlü
Kavurma

Sayfa 45 — Kavurma sistemi şeması
  1. Santrifüjlü Kavurma Makineleri (Centrifugal Roasters)

    Santrifüjlü kavurma makineleri, çok büyük miktarlarda kahvenin inanılmaz derecede hızlı kavrulmasını sağlar. Kahve çekirdekleri, ısıtıldıkça çekirdekleri duvarlara çekmek için dönen büyük bir ters koninin içine yerleştirilir. Kahve çekirdekleri daha sonra yolculuklarını tekrarlamak için koninin ortasına geri fırlatılır. Böyle bir makinede kavurma süreleri doksan saniye kadar kısa olabilir.

    Çok yüksek hızlarda kavurma, kilo kaybını en aza indirir ve çözünür kahve yaparken kahve çekirdeklerinden çıkarılabilecek kahve miktarını artırır. Bu hızlarda kavurma, mümkün olan en iyi fincanı üretmek için tasarlanmamıştır.

Sayfa 46

Kavurma
Sırasında
Neler Olur?

Kavurma 1
Kavurma 2
Kavurma 3
Kavurma 4
Kavurma 5
KAVURMA İŞLEMİ SIRASINDA NELER GERÇEKLEŞİYOR?

İlk aşamada, çekirdeğin içindeki yağlar açığa çıkmaya başlar ve hücresel yapı zayıflar. Kahve çekirdeği içerisindeki su, sıcaklıkla beraber buharlaşmaya başlar. Buharlaşmanın ve kavurma esnasında oluşan gazların etkisiyle çekirdeğin içerisinde bir iç basınç oluşur. Çekirdekler endotermik reaksiyonla ısı alarak hücre duvarlarını yıkar ve enerji açığa çıkarır. Çekirdek daha sonra kendi ısısını oluşturur (ekzotermik). Bu esnada çekirdek, yaklaşık 2 katı kadar hacimsel olarak büyürken, buharlaşmanın da etkisiyle kütlesel bir kayıp da yaşar. Reaksiyon boyunca patlama (popping) ve çatlama (cracking) sesleri çıkar. Bu nedenle bu aşamaya First Crack (ilk çatlama) denir. Bu aşama başladığında kavurucu kimyasal değişimlerin kontrolü açısından çok dikkatli olmalıdır. Eğer çok hızlı bir şekilde çok ısı kullanırsa hedeflenen kavurma ısısını aşar. Kimyasal reaksiyonlardan sonra aroma oluşur. Kavurma işlemi, kahve çekirdeğinin asitliğini, tatlılığını ve acılığını etkiler. Kavurma makineleri, ısı ve zamanlamanın dikkatlice kontrollü kullanımı yoluyla bu üç unsuru dengelemeye çalışır.

Çekirdekler ısıtılmaya devam edildiğinde ikinci hücresel kırılma başlar. Bu ikinci kırılma (Second Crack) aynı şekilde ve derecede dikkat ister.

İkinci aşamada, çekirdeğin etrafında yağlanma ve şekerlerin karamelizasyonunu görmeye başlarız ve direkt olarak yanma görülür. Bazıları buna Dark Roast ( Koyu Kavurma ) der.

Sayfa 47

Kahveyi
Dinlendirme

KAVURMA SONRASI KAHVEYİ DİNLENDİRME

Kavurma sonrasında en önemli aşamalardan biri de kavrulmuş olan kahve çekirdeğini dinlendirmektir. Kahve çekirdekleri kavrulduğunda, çekirdeklerin kahverengileşmesine neden olan kimyasal reaksiyonlar büyük miktarlarda karbondioksit üretir. Bu gazın çoğu çekirdeklerin içinde sıkışıp kalır ve zamanla, yavaşça süzülür. Kahve çekirdeklerine sıcak su eklenmesi, gazın çok hızlı bir şekilde salınmasına neden olur, bu nedenle kahve hazırlanırken kabarcıklar oluşur. Espresso, büyük bir basınç altında gerçekleşen bir demleme yöntemidir ve kahve çekirdeklerinde çok fazla karbondioksit olduğunda, demleme işlemini biraz daha zorlaştırır ve lezzetin uygun şekilde ekstraksiyonunu önleyebilir. Birçok kahve dükkânı, demleme sırasında tutarlılıklarını arttırmak için kullanmadan önce kavurma işleminden sonra kahve çekirdeklerinin gazdan arındırılmasına beş ila yirmi gün arasında bir süre izin verir. Ancak uzun süre beklemek de kahve çekirdeklerinizin bayatlamasına neden olacaktır. Aynı şey diğer metotlar için de geçerlidir.

Sayfa 47 — Kahve fincanları
Sayfa 48

Paketleme

PAKETLEME

Kahve kavurucularının kahve çekirdeklerini paketlemek için üç ana seçeneği vardır. Sadece kahvenin korunmasına değil, aynı zamanda çevresel etkiye, maliyete ve ambalajın görünümüne göre karar verirler.

Açık (Mühürsüz) Kraft Ambalaj

Kahve, yağın kahveden sızmasını önlemek için basit bir yağ geçirmez astarlı kraft kâğıt torbalara doldurulur. Satış noktasında ağzı kapatılabilse de, kahve oksijene maruz kalır ve çabuk bayatlar. Bu tür ambalajları kullanan birçok kavurucu, genellikle kahvenin yedi ila on gün içinde kullanılmasını önererek tazeliğin önemini vurgulayacaktır. Kahve, perakende satılırken raflardaki kahvenin olabildiğince taze olduğundan emin olunmalıdır. Bu tür ambalajlar bazen geri dönüştürülebilir ve genellikle çevre üzerinde en az etkiye sahip oldukları kabul edilir.

Sayfa 48 — Açık (Mühürsüz) Kraft Ambalaj
Sayfa 48 — Mühürlü Folyo Ambalaj
Mühürlü Folyo Ambalaj

Üç katlı folyo ambalajlar, taze havanın içeri girmesini önlemek için kahve paketlenir paketlenmez kapatılır. Bu ambalajlar karbondioksitin kaçmasına izin veren bir valfe sahiptir. Kahve bu ambalajların içinde daha yavaş bayatlayacak, ancak bir kez açıldığında bayatlama oranı artacaktır. Bu tür ambalajlar şu anda geri dönüştürülebilir olmasa da, birçok özel kavurucu maliyet, çevresel etki ve tazelik açısından en iyisi olduğunu düşündükleri için bu seçeneği tercih etmektedir.

Sayfa 49

Gaz Basılmış
Ambalaj

Sayfa 49 — Gaz Basılmış Mühürlü Folyo Ambalaj
Gaz Basılmış Mühürlü Folyo Ambalaj

Kahve, yağın kahveden sızmasını önlemek için basit bir yağ geçirmez astarlı kraft kâğıt torbalara doldurulur. Satış noktasında ağzı kapatılabilse de, kahve oksijene maruz kalır ve çabuk bayatlar. Bu tür ambalajları kullanan birçok kavurucu, genellikle kahvenin yedi ila on gün içinde kullanılmasını önererek tazeliğin önemini vurgulayacaktır. Kahve, perakende satılırken raflardaki kahvenin olabildiğince taze olduğundan emin olunmalıdır. Bu tür ambalajlar bazen geri dönüştürülebilir ve genellikle çevre üzerinde en az etkiye sahip oldukları kabul edilir.

Sayfa 49 — Kahve çekirdeklerinden dünya haritası